Tóm tắt nhanh: Từ 2026, giấy chứng nhận đăng ký hộ kinh doanh đồng thời là đăng ký thuế nên không còn bước đăng ký thuế ban đầu. Trong tháng đầu, chủ hộ cần: lập tài khoản thuế điện tử trên eTax Mobile, thông báo số tài khoản ngân hàng dùng cho kinh doanh, mở sổ theo Thông tư 152/2025/TT-BTC, ước doanh thu để biết mình thuộc nhóm nào theo Nghị định 68/2026/NĐ-CP (từ 500 triệu trở xuống chỉ thông báo doanh thu trước 31/01 năm sau; trên 500 triệu khai theo quý; từ 1 tỷ phải dùng hóa đơn điện tử), đóng bảo hiểm xã hội bắt buộc cho chủ hộ, xin giấy phép con nếu ngành có điều kiện. Thuế khoán và lệ phí môn bài đã bỏ từ 01/01/2026.
Chị Hoa mở quán bún ở gần chợ, cầm tờ giấy chứng nhận đăng ký hộ kinh doanh còn mới nguyên đến văn phòng bên mình và hỏi đúng một câu: sau khi đăng ký hộ kinh doanh cần làm gì nữa hay là xong rồi chị? Câu hỏi ấy mình nghe mỗi tuần vài lần, từ người bán tạp hóa, người mở tiệm tóc, người cho thuê xe.
Câu trả lời thật lòng là: chưa xong. Tờ giấy đó giống như tấm vé lên tàu. Có vé rồi, các bạn còn phải tìm đúng toa, đúng ghế, và biết tàu dừng ở ga nào. Trong tháng đầu có bảy việc, mình đi theo thứ tự làm thật.
Sau khi đăng ký hộ kinh doanh cần làm gì: bảy việc trong tháng đầu
Trước hết, một tin dễ chịu. Theo Nghị định 168/2025/NĐ-CP, giấy chứng nhận đăng ký hộ kinh doanh đồng thời là giấy chứng nhận đăng ký thuế. Mã số hộ ghi trên giấy chính là mã số thuế. Trong video quay năm 2025, mình còn dặn các bạn cầm giấy và căn cước lên chi cục thuế làm tờ khai đăng ký thuế ban đầu. Bước ấy nay không còn nữa.
Bảy việc còn lại là:
- Lập tài khoản thuế điện tử trên ứng dụng eTax Mobile.
- Thông báo số tài khoản ngân hàng, ví điện tử dùng cho kinh doanh.
- Mở sổ ghi doanh thu, chi phí theo Thông tư 152/2025/TT-BTC.
- Ước doanh thu cả năm để biết mình ở nhóm nào và kỳ hạn nào.
- Đăng ký hóa đơn điện tử nếu thuộc diện bắt buộc hoặc khách cần hóa đơn.
- Đóng bảo hiểm xã hội cho chủ hộ và cho người làm có hợp đồng.
- Xin giấy phép con nếu ngành nghề có điều kiện, rồi treo biển và mở cửa.
Thủ tục gốc để có tờ giấy này, các bạn xem trên trang thủ tục đăng ký thành lập hộ kinh doanh niêm yết trên Cổng Dịch vụ công quốc gia. Còn bài này nói về những gì đến sau tờ giấy.
Nguyên tắc: giấy chứng nhận là điểm bắt đầu của nghĩa vụ, không phải điểm kết thúc của thủ tục.
Tuần đầu: tài khoản thuế điện tử và số tài khoản ngân hàng
Việc thứ nhất là cài eTax Mobile, đăng ký tài khoản bằng mã số thuế của hộ, đăng nhập được bằng tài khoản định danh điện tử VNeID. Từ 2026 gần như mọi việc với cơ quan thuế của hộ đi qua ứng dụng này: thông báo doanh thu, nộp tờ khai, nộp tiền, nhận thông báo. Không có tài khoản thì các bạn không biết cơ quan thuế đang nhắn gì cho mình.
Việc thứ hai là thông báo số tài khoản. Khoản 4 Điều 13 Nghị định 68/2026/NĐ-CP yêu cầu hộ kinh doanh thông báo bằng phương thức điện tử tất cả số tài khoản ngân hàng và ví điện tử liên quan đến kinh doanh. Mình khuyên các bạn mở một tài khoản riêng cho quán, cho tiệm, tách hẳn khỏi tài khoản nhận lương hay tiền chợ gia đình. Sau này cơ quan thuế đối chiếu, các bạn giải thích được từng dòng tiền, đỡ mất công.
Xác định nhóm doanh thu để biết lịch của mình
Thuế khoán đã bỏ từ 01/01/2026 theo Nghị quyết 198/2025/QH15, lệ phí môn bài cũng bỏ cùng ngày. Không còn cán bộ đến đếm bàn ghế rồi ấn cho một con số mỗi tháng. Bây giờ chính các bạn ước doanh thu cả năm, và con số ấy quyết định lịch làm việc.
| Doanh thu năm | Thuế | Việc phải làm |
|---|---|---|
| Từ 500 triệu trở xuống | Không nộp thuế giá trị gia tăng, thuế thu nhập cá nhân | Ghi sổ S1a-HKD, thông báo doanh thu chậm nhất 31/01 năm sau |
| Trên 500 triệu đến 3 tỷ | Tính theo tỷ lệ trên doanh thu hoặc theo thu nhập | Nộp tờ khai theo quý, hạn là ngày cuối cùng của tháng đầu quý sau |
| Từ 1 tỷ trở lên | Như trên | Bắt buộc hóa đơn điện tử, đăng ký trong 30 ngày kể từ khi chạm mốc |
Ví dụ quán bún của chị Hoa bán trung bình 25 triệu đồng một tháng, cả năm 300 triệu. Chị ở nhóm đầu: không phải nộp thuế, nhưng vẫn phải ghi sổ mỗi ngày và trước 31/01 năm sau thông báo doanh thu. Nếu quán đông lên, doanh thu cộng dồn chạm 500 triệu giữa năm, chị chuyển sang khai theo quý từ kỳ đó. Cách tính từng phương pháp và các ngưỡng, các bạn xem lại ở bài nộp hồ sơ hộ kinh doanh ở xã và những việc nối tiếp ngay sau khi có giấy.
Sổ sách thì theo Thông tư 152/2025/TT-BTC: hộ dưới ngưỡng dùng một cuốn sổ doanh thu, hộ trên ngưỡng dùng thêm sổ chi phí, sổ hàng hóa, sổ tiền tùy phương pháp đã chọn. Giấy tờ lưu ít nhất 5 năm.
Bài học: ngày đầu mở cửa cũng là ngày đầu ghi sổ. Ghi từ đồng đầu tiên thì cuối năm không phải nhớ lại.
Hóa đơn: khi nào bắt buộc, khi nào nên có
Theo khoản 5 Điều 8 Nghị định 68/2026/NĐ-CP, hộ có doanh thu từ 1 tỷ đồng một năm phải dùng hóa đơn điện tử có mã của cơ quan thuế hoặc hóa đơn khởi tạo từ máy tính tiền. Với quán ăn, cửa hàng bán lẻ, khách sạn, loại hay dùng là hóa đơn từ máy tính tiền, in ra ngay khi tính tiền.
Hộ dưới 1 tỷ chưa bắt buộc. Nhưng nếu khách của các bạn là công ty, họ cần hóa đơn để tính chi phí, thì nên đăng ký sớm. Một chị bán vật liệu xây dựng ở Hưng Nguyên mất mấy khách sỉ chỉ vì không xuất được hóa đơn. Đăng ký hóa đơn không tốn nhiều, mất khách mới tốn.
Bảo hiểm, người làm và giấy phép con
Điểm nhiều chủ hộ quên nhất: từ 01/07/2025, theo Luật Bảo hiểm xã hội 41/2024/QH15, chủ hộ kinh doanh có đăng ký kinh doanh thuộc diện tham gia bảo hiểm xã hội bắt buộc. Chủ hộ được tự chọn mức tiền làm căn cứ đóng trong khung luật cho phép, và sau ít nhất 12 tháng mới được đổi mức. Chủ hộ đã đủ tuổi nghỉ hưu thì không thuộc diện này. Mình khuyên các bạn liên hệ cơ quan bảo hiểm xã hội nơi đặt hộ ngay trong tháng đầu để làm hồ sơ, đừng để bị truy đóng.
Nếu thuê người làm có hợp đồng lao động từ đủ một tháng, hộ còn phải đóng bảo hiểm cho người đó và giữ hợp đồng, bảng chấm công, chứng từ trả lương.
Cuối cùng là giấy phép con. Quán ăn cần giấy chứng nhận đủ điều kiện an toàn thực phẩm, nhà nghỉ cần giấy về an ninh trật tự và phòng cháy, tiệm thuốc cần chứng chỉ hành nghề. Giấy chứng nhận hộ kinh doanh chỉ mở cửa về mặt đăng ký; ngành có điều kiện thì phải có đủ giấy mới được hoạt động. Xong các giấy này, các bạn treo biển tên hộ đúng như trên giấy và mở cửa.
Những việc không nên làm trong tháng đầu
- Không nên ngồi chờ cán bộ thuế đến. Không ai đến ấn định nữa, nhưng hạn thông báo doanh thu và hạn tờ khai vẫn chạy.
- Không nên nhận tiền bán hàng vào tài khoản cá nhân dùng chung với tiền nhà. Đến lúc đối chiếu, các bạn phải giải thích từng khoản chuyển từ người thân.
- Không nên nghỉ dài ngày mà không báo. Hộ tạm ngừng từ 15 ngày trở lên phải thông báo với cơ quan đăng ký kinh doanh cấp xã.
- Không nên để người đã đứng tên một hộ khác đứng tên hộ này. Mỗi người chỉ được là chủ một hộ kinh doanh trên toàn quốc.
- Không nên khai doanh thu thấp hơn thật để nằm dưới 500 triệu. Sao kê ngân hàng, hóa đơn máy tính tiền và lượng khách thực tế rất dễ đối chiếu.
- Không nên bán hàng khi chưa có giấy phép con của ngành có điều kiện. Mở cửa trước một tuần không đáng để bị đình chỉ cả tháng.
Nguyên tắc: lỗi tháng đầu thường không phải vì gian, mà vì tưởng chưa cần.
Lịch mẫu cho bốn tuần đầu
- Tuần 1: cài eTax Mobile, đăng nhập bằng VNeID, mở tài khoản ngân hàng riêng và thông báo số tài khoản.
- Tuần 2: mua sổ hoặc lập file theo mẫu Thông tư 152, ghi lùi lại từ ngày đầu mở cửa; nộp hồ sơ bảo hiểm xã hội cho chủ hộ.
- Tuần 3: nộp hồ sơ giấy phép con nếu có; nếu doanh thu dự kiến từ 1 tỷ hoặc khách cần hóa đơn, đăng ký hóa đơn điện tử.
- Tuần 4: ước doanh thu cả năm, ghi vào lịch hai mốc: 31/01 năm sau (thông báo doanh thu) hoặc ngày cuối tháng đầu mỗi quý (tờ khai quý).
Lời kết
Hôm ấy mình ngồi với chị Hoa nửa tiếng, lập xong tài khoản thuế, thông báo số tài khoản, mở cuốn sổ đầu tiên. Chị về, tuần sau nhắn: hóa ra không khó, chỉ là không ai nói cho em biết. Mình nghĩ đó là chỗ đáng tiếc nhất của nhiều hộ kinh doanh: bị phạt không phải vì trốn, mà vì không biết có việc phải làm.
Nếu các bạn vừa có giấy và chưa rõ mình đang ở nhóm nào, hạn nào đang chạy, cứ nhắn Zalo hoặc gọi mình qua số 0977 205 877. Còn muốn có người làm cùng từ bước thông báo tài khoản đến cuốn sổ đầu tiên, các bạn có thể giao bên mình lo phần thuế và sổ sách tháng đầu cho hộ mới mở.
Câu hỏi thường gặp
Có giấy hộ kinh doanh rồi có phải lên cơ quan thuế đăng ký thuế ban đầu không?
Không. Theo Nghị định 168/2025/NĐ-CP, giấy chứng nhận đăng ký hộ kinh doanh đồng thời là giấy chứng nhận đăng ký thuế, mã số hộ ghi trên giấy chính là mã số thuế. Việc cần làm là lập tài khoản thuế điện tử trên eTax Mobile và thông báo số tài khoản ngân hàng dùng cho kinh doanh.
Hộ kinh doanh mới có phải nộp lệ phí môn bài không?
Không. Lệ phí môn bài đã bãi bỏ từ 01/01/2026 theo Nghị quyết 198/2025/QH15. Thuế khoán cũng không còn, hộ tự kê khai theo doanh thu thật theo Nghị định 68/2026/NĐ-CP.
Doanh thu năm dưới 500 triệu thì có phải làm gì với cơ quan thuế không?
Có. Hộ từ 500 triệu đồng trở xuống không nộp thuế giá trị gia tăng và thuế thu nhập cá nhân, nhưng vẫn phải ghi sổ doanh thu theo mẫu S1a-HKD của Thông tư 152/2025/TT-BTC và thông báo doanh thu với cơ quan thuế chậm nhất ngày 31/01 năm sau.
Chủ hộ kinh doanh có phải đóng bảo hiểm xã hội không?
Từ 01/07/2025, theo Luật Bảo hiểm xã hội 41/2024/QH15, chủ hộ kinh doanh có đăng ký kinh doanh thuộc diện tham gia bảo hiểm xã hội bắt buộc, được tự chọn mức tiền làm căn cứ đóng trong khung quy định. Chủ hộ đã đủ tuổi nghỉ hưu thì không thuộc diện này.
Thảo Nguyễn (Nguyễn Thị Bích Thảo) — Giám đốc điều hành Công ty TNHH Tư vấn Tâm - Tầm - Tài, đại lý thuế tại Nghệ An, thành lập ngày 22/09/2010. 16 năm đồng hành cùng chủ doanh nghiệp về thành lập, thuế, kế toán và bảo hộ nhãn hiệu. Zalo/điện thoại 0977 205 877 · Số 27 Bằng Lăng 2, KĐT Vinh Tân, phường Trường Vinh, Nghệ An.
“Mỗi rào cản chỉ là một cột mốc cần chinh phục để trưởng thành hơn.”
